Heim Nyhende Nynorskelevar presterer betre

Nynorskelevar presterer betre

Born som bur i kommunar med meir enn 50 prosent nynorskelevar, har større sjanse for å få betre resultat enn venta på nasjonale prøvar.

 

At elevane i Sogn og Fjordane gjer det så godt på nasjonale prøvar har i ei årrekkje vorte sett på som eit paradoks som gjerne vert knytta til nynorsken.

Forskingsprosjektet «Lærande regionar» har teke for seg nasjonale prøvar i rekning, lesing og engelsk for fire årskull med åttandeklassingar og kopla resultata til målform, melder Forsking.no.

LES OGSÅ: Flinkare på skulen med nynorsk

– Massivt eksponert for bokmål
Elevane i dei høgt utdanna fylka Oslo og Akershus gjer det best på nasjonale prøvar. Foreldra sitt utdanningsnivå, inntekt, kvinneleg yrkesaktivitet og skilsmisserate speler inn på kor godt borna gjer det på skulen.

Men resultata i studien syner heilt klart at elevar i nynorskkommunar gjer det betre på prøvane enn forskarane forventa utifrå faktorar som foreldra sitt utdanningsnivå og løn.

Språkforskar Universitetet i Tromsø Øystein A. Vangsnes trur at tospråksperspektivet kan vere ein faktor.

– Strengt tatt kan me ikkje påstå at det er nynorsken i seg sjølv som er forklaringa, men det kan absolutt vere det i eit tospråksperspektiv. Nynorskelevar blir så massivt eksponert for bokmål at dei i grunn lærer det samstundes som dei lærer nynorsk. Det motsette er i liten grad tilfelle for bokmålselevar, forklarar Vangsnes til Forsking.no.

LES OGSÅ: – Smartare av nynorsk

Optimisme og lærarautoritet
Forskarane er likevel forsiktige med å gje nynorsken åleine æra for Sogn og Fjordane-paradokset.

Andre faktorar, som læraren sin autoritet og elevane sin sjølvsikkerheit, vert trekt fram som moglege forklaringar på skulesuksessen i Sogn og Fjordane.

Elevane i trivselsfylket var nemleg dei som var klart mest optimistiske når dei vart spurt om kva forventningar dei hadde i forkant av prøven.

LES OGSÅ: Tospråklege er flinkare til å fokusere

NYNORSK INSPIRASJON

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

Voss herad er Årets nynorskkommune: – Det same som verdsmeister i nynorsk

Kulturdepartementet heidrar Voss herad for klar og tydeleg informasjon på nynorsk under koronakrisa. – OL-og VM-medaljer har me i bøtter...

MEST LESE

Språksjov-Linda vedgår: – Mange vil gjerne inn i skåpet mitt

Dette er det andre intervjuet i årets sommarserie. Mykje moro og mange bilete av den fargerike vossingen og sjefen for den populære...

Guri Vesaas får Storegutprisen under Litteraturdagane 2022

På Litteraturdagane i Vinje blir tidlegare redaktør i Det Norske Samlaget, Guri Vesaas, heidra med Storegutprisen. Ho får prisen spesielt for den...

Rekordtal for nynorskinnhald i Store norske leksikon

I over 100 år var Store norske leksikon (SNL) nesten berre på bokmål. Men etter at SNL og Nynorsk kultursentrum gjekk saman...

Miljøstøtte frå Vestland til Framtida Junior

Framtida Junior vil laga til miljøjournalistkurs for barn og unge fleire stader i Vestland no i haust, og gje ut ei miljøutgåve...