Heim Nyhende – Nynorsk er sjølvsagt på Vestlandet

– Nynorsk er sjølvsagt på Vestlandet

Tala taler klart om kva målform som bør gjelde i den planlagde nye Vestlandsregionen, ifølgje Nynorsk kultursentrum.

 – Vestlandet, det er nynorsk, det, seier direktør Ottar Grepstad i ei pressemelding frå Nynorsk kultursentrum.

Grepstad viser til den nye faktasamlinga «Språkfakta om Vestlandsregionen», som Nynorsk kultursentrum presenterte tysdag, der det går fram at nynorsken har ein klart dominerande posisjon på mange område i dei tre fylka.

 «Fjordland» var eitt av forslaga som kom inn då Framtida.no starta ei uhøgtideleg røysting om kva det nye storfylket på Vestlandet bør heite. Les alle forslaga her!

Intensjonsavtale utan målform
Bakgrunnen er at Rogaland, Hordaland og Sogn og Fjordane førre veke presenterte ein intensjonsavtale om samanslåing til Vestlandsregionen, men utan å seie anna om språket enn at «nynorsk har vore, og er, ein viktig felles identitetsbyggar». Mange har reagert på at målforma i det nye storfylket er uavklart i avtalen, og at det språknøytrale Rogaland skal ha gått mot nynorsk som administrasjonsspråk.

– Vi har ønskt å vise kor viktig nynorsk er på Vestlandet, og kor viktig nynorsk på Vestlandet er for den språklege jamstillingspolitikken nasjonalt. Fleire innbyggjarar på Vestlandet enn elles i landet stør den politikken, seier Grepstad.

«Rogaland si framferd i fylkesforhandlingane skuffar oss som skriv nynorsk stort. Om ikkje Vestlandet skal bruka nynorsk, kven skal då gjere det?» skreiv KrF-politikar Tore Storehaug i eit Facebook-innlegg publisert på Framtida.no førre veke.

Åtte av ti kommunar
Av faktasamlinga går det fram at åtte av ti kommunar i dei tre fylka har nynorsk som administrasjonsspråk. Sju av ti kyrkjesokn bruker nynorsk liturgi, mens tre av fire aviser blir redigerte på nynorsk eller både nynorsk og bokmål. Dessutan bruker over halvparten av musea i dei tre fylka nynorsk, ifølgje Nynorsk kultursentrum.

– Sogn og Fjordane er det nynorske grunnfjellet, men Hordaland er tyngdepunktet, seier Grepstad. Hordaland har fleire nynorskkommunar, fleire nynorske kyrkjesokn og fleire nynorskaviser enn noko anna fylke.

Halvparten av alle nynorskelevane ved avgangseksamen i vidaregåande skule held dessutan til i Hordaland, mens Sogn og Fjordane truleg har fleire vaksne nynorskbrukarar enn Hordaland og mange fleire enn Rogaland.

Fleirtalet av innbyggjarar på Vestlandet held seg likevel til bokmål privat, men i mange område utanfor byane dominerer nynorskbrukarane. (©NPK)

NYNORSK INSPIRASJON

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

Voss herad er Årets nynorskkommune: – Det same som verdsmeister i nynorsk

Kulturdepartementet heidrar Voss herad for klar og tydeleg informasjon på nynorsk under koronakrisa. – OL-og VM-medaljer har me i bøtter...

MEST LESE

Språksjov-Linda vedgår: – Mange vil gjerne inn i skåpet mitt

Dette er det andre intervjuet i årets sommarserie. Mykje moro og mange bilete av den fargerike vossingen og sjefen for den populære...

Guri Vesaas får Storegutprisen under Litteraturdagane 2022

På Litteraturdagane i Vinje blir tidlegare redaktør i Det Norske Samlaget, Guri Vesaas, heidra med Storegutprisen. Ho får prisen spesielt for den...

Rekordtal for nynorskinnhald i Store norske leksikon

I over 100 år var Store norske leksikon (SNL) nesten berre på bokmål. Men etter at SNL og Nynorsk kultursentrum gjekk saman...

Miljøstøtte frå Vestland til Framtida Junior

Framtida Junior vil laga til miljøjournalistkurs for barn og unge fleire stader i Vestland no i haust, og gje ut ei miljøutgåve...