Heim Innspel Varsam i horisontalkurvane!

Varsam i horisontalkurvane!

Eg arbeidde med eit oppdrag for Statens vegvesen her om dagen. Dei lanserer eit større program for å gjera språket sitt enklare og klårare, og eg skulle hjelpa til med nokre velvalde ord.

Det gjaldt vegvesenet på Vestlandet, så eg sette meg og las overskriftene i alle utgåande brev frå Region Vest ein bestemt dag. Resultatet var ikkje uventa: Her er mykje ingeniørar og andre praktikarar, så det var lite skoddepreik. Derimot finn me mange som er opptekne av yrket sitt og fagorda sine, så eg samla meg ein bra dunge med vegord, til dømes: kilometringsstolpar, sandfang og køyresterk rist, stoppsikt, frisikt, kryssikt, sikttrekant, siktsone, fullkanalisert kryss, avrundingsradius, kurvatur, gradient, ein lokalitet, prosesskode, rekverent, tiltredelse, forhåndstiltredelse. Eg måtte minna om at ikkje alle desse er like enkle for oss lekfolka. Men dei er klar over problemet og prøver å bøta på det med forklaringar. Ofte går det bra, men ikkje med denne forklaringa på horisontalkurvatur: Veglinjas geometriske element i horisontaltraséen. Språkskodda lettar ikkje etter den forklaringa.

På eitt område er Vegvesenet med og forkvaklar verda, forkortingar er nemleg deira spesialitet. På eit kurs eg heldt, høyrde eg det var mykje snakk om ein KVU i ein pause, og så begynte me å samla opp: PP er planprogram, KU er konsekvensutgreiing, KVU er konseptvalutgreiing, som fører fram mot KS1, for den del, og ALM. Og sjølvsagt må me hugsa på ta med hp, hb og faktisk også bh når me skal herja på SVEIS. Kanskje bør me drøfta meir kva som skal brukast av HMS, HMT eller SHA? Og utgangspunktet er jo som alle oppegåande menneske veit, NTP, men så gjeld lovverket, det er PBL. Kva slags KU-ar trengst i høve til PBL, bør me kanskje inngå i eit OPS, som tyder Offentleg privat samarbeid? Kva PPP er, fann eg ikkje ut: perverse planprosjekt eller puslete prosjekteringsplanar?

Men eg oppdaga òg noko gledeleg då eg saumfor tekstane frå Region vest. Dei har eit uvanleg godt verktøy som dei andre i Vegvesenet ikkje har, nemleg nynorsken! Her er eit døme på plettfri folkeleg, konkret og tydeleg formidling:
Vi viser til søknaden dykkar, datert 27.04.2010. Søknaden gjeld legging av høgspentkabel langs rv. 13 hp. 1 frå km 0,000 til ca. km 0,980. De ønskjer å leggje kabelen 1,5 m til 2 m frå asfaltkant, med overdekning 0,5 m Vi viser og til felles synfaringar …

Ved synfaringa vart det vist i terrenget kor de ønskjer å legge kabelen. Frå vår side gjorde vi det klart at vi kan godta at kabelen kan leggast i veggrensa, som her er 3 m, og at kabelen då skal ha 0,8 m overdekning.

Slik skriv ein offentleg tilsett som tenkjer på mottakaren. Eg blir freista til å minna om det den berømte forfattaren James Joyce skreiv ein gong: «Det er med ord som med solstrålar: Di meir me konsentrerer dei, di djupare brenn dei.» Nynorsken er nyttig når du vil brenna djupt.

 

NYNORSK INSPIRASJON

Kurstilbod for skular og barnehagar

Arbeidet for å styrkja språkopplæringa i det offentlege er ei prioritert oppgåve for Landssamanslutninga av nynorskkommunar (LNK). Kursa våre blir administrerte og gjennomførte av Fretland...

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

MEST LESE

– Alt gjer seg betre på nynorsk

Prisvinnar Øystein Furevik gir folk nynorsk i ei verd prega av engelsk. For han er nemleg alt betre på nynorsk. – For meg er nynorsk...

Nynorsk kultursentrum stiller opp for Det Norske Teatret

Det Norske Teatret troppa opp på Festspela for å lansere si nye kampanje for å tette finaniseringsgapet som har utvikla seg samanlikna med Nathionaltheatret....

Nynorsk barnelitteraturpris til Markus Lantto og Camilla Kuhn

Forfattar Markus Lantto og illustratør Camilla Kuhn har fått Nynorsk barnelitteraturpris 2022 for boka Kåre og Marimba hjelper til gjeven ut på Samlaget. – Juryen...

Ber storsamfunnet syta for at retten til eige språk og kultur er reell

Landstinget til LNK Nynorskkommunane kom med støtte til samar, kvener, norskfinnar og skogfinnar. – Me i LNK Nynorskkommunane var samla til landsting same dag som...