Heim Nyhende Spydspiss i hundre

Spydspiss i hundre

Det Norske Teatret er 100 år i dag. Det skal feirast.

 

– 2. januar 1913 gjekk den første framsyninga av stabelen i den gamle teatersalen i Kristiansand. Det blir markert i Kilden teater- og konserthus i kveld med ei festframsyning, ei framsyning som også er startskotet for Språkåret 2013. I år er det nemleg også 200 år sidan Ivar Aasen vart fødd, skriv teatersjef Erik Ulfsby og styreleiar Nina Refseth i Dagbladet. 

Dei legg vekt på at Det Norske Teatret heilt frå starten av var både eit profesjonelt teater og eit språkpolitisk verkemiddel.

– Teatret var uttrykk for motkultur og opposisjon, og med Hulda og Arne Garborg i spissen vart teatret ei viktig røyst i samfunnsdebatten.

Ulfsby og Refseth meiner  Det Norske Teatret for hundre år sidan var ein spydspiss i bygdas kamp for å få plass på byens sentrale kulturelle arena.

–Teatret symboliserte ungdom og trass, det var for dei som snakka og skreiv annleis, med ein annan kultur og mentalitet enn det som dominerte i hovudstadens salongar. Teatret var tufta på idealisme og dedikasjon, på same tid som det hadde høge kunstnarlege ambisjonar. Målet var å forme oppfatninga av kva som skulle vere norsk i den unge nasjonen, bygd på norske tradisjonar, skriv dei. 

– Vi skal halde fram med å slåss – for mangfald, for kunsten sin plass i samfunnet og mot forsøka på å marginalisere det nynorske språket. Vi trur Det Norske Teatret tek best vare på målsetjingane sine ved å spele best mogleg teater i eit ambisiøst repertoar for eit breitt publikum. Det som starta som eit språkpolitisk og teaterpolitisk eksperiment, har vakse seg til ein vital og nyskapande teaterinstitusjon. 

NYNORSK INSPIRASJON

Tilbyr digitalt språkkurs for kommunetilsette

Øygarden kommune har utarbeidd eit digitalt språkkurs som handlar om grunnleggjande nynorsk grammatikk og oppgåver undervegs. Kurset er lagt inn i KS Læring. Deltakarane vert...

Klar med nynorskkurs for lærarar

Kurset er laga for at lærarar som skal bruka nynorsk og undervisa i nynorsk skal bli trygge nynorskbrukarar. På oppdrag frå Bergen kommune har Nynorskkommunane...

Kurstilbod for skular og barnehagar

Arbeidet for å styrkja språkopplæringa i det offentlege er ei prioritert oppgåve for Landssamanslutninga av nynorskkommunar (LNK). Kursa våre blir administrerte og gjennomførte av Fretland...

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

MEST LESE

Språkrådet ber avisene sikre nynorskdelen i framtida

Nynorskavisa Kvinnheringen kan publisere Amedia-tekstar og meiningsinnlegg på bokmål, men trur ikkje dei vil skrive mindre nynorsk framover. – Det som overraska mest var nok...

Litteraturbåten Epos inviterer til litteraturcruise i Hardanger heile sommaren!

No kan du bli med den gamle bokbåten på tur blant bøker, bølger og bygder i Hardanger! Den 61 år gamle båten Epos har vore...

Nynorsk litteratur der ute – og heim igjen

Korleis har litteratur på mindretalsspråket nynorsk enda opp med å vinne internasjonale prisar? Og kvar går vegen vidare? Dette er nokre av spørsmåla du kanskje...

Nynorsk og bokmål må inn i Grunnlova

Det er på høg tid å grunnlovfesta norsk som nasjonalt hovudspråk i Noreg og grunnlovfesta jamstillinga mellom bokmål og nynorsk. Den formelle likestillinga mellom bokmål...