Heim Nyhende Utval vil gi fleire oppgåver til nye kommunar

Utval vil gi fleire oppgåver til nye kommunar

Større og samanslåtte kommunar bør få nye oppgåver, men berre dei aller største bør få ansvaret for vidaregåande skular og kollektivtrafikk.

 

Det går fram av sluttrapporten frå ekspertutvalet for kommunesektoren som kommunal- og regionalminister Jan Tore Sanner (H) fekk overlevert måndag.

Rapporten gir ingen definitive svar på kva for nye oppgåver kommunane bør ha. Ei tilråding om dette vil kome i ei eiga stortingsmelding våren 2015.

– Vi skal gå gjennom rapporten og vurdere nøye kva for oppgåver som kan overførast til nye og samanslåtte kommunar. Så blir det opp til stortingsfleirtalet å avgjere kva som blir det endelege utfallet, seier Jan Tore Sanner.

Ti oppgåver

Ti ulike oppgåver som bør overførast frå stat og fylke til kommunane, blir diskutert i sluttrapporten. Utvalet held fast på at framtidas kommunar bør ha 15.000-20.00 innbyggjarar. Kommunar i denne storleiken bør kunne overta desse oppgåvene:

Habiliterings- og rehabiliteringstenestene, statlege oppgåver knytt til fosterheim og barnevernsinstitusjonar, hjelpemiddel til personar med nedsett funksjonsevne, arbeidsmarknadstiltak i skjerma sektor og verkemiddel for lokal nærings- og samfunnsutvikling.

Kommunar med meir enn 100.000 innbyggjarar kan også overta ansvaret for vidaregåande opplæring og kollektivtransport, meiner utvalet.

– Kommunane må vere så store for å kunne gi den nødvendige breidda i tilbodet til elevar i vidaregåande skular. Dette handlar også om geografi, påpeikte utvalsleiar Signy Irene Vabo då ho presenterte rapporten.

Ikkje minstegrense

Kommunal- og regionalminister Jan Tore Sanner understrekar at forslaget om minstestorleik på 15.000-20.000 innbyggjarar ikkje blir følgt.

– Sjølv om dette er eit godt grunngjeve ønske frå utvalets side, vil ikkje regjeringa stille krav til kommunane om tal innbyggjarar. Det er ikkje fleirtal for dette på Stortinget, påpeiker Sanner.

Tre modellar

Ekspertutvalet presenterte også tre ulike kommunemodellar. Ein av dei er at dei aller største kommunane skal få Oslo-status – det vil seie at storkommunen overtek alle dei fylkeskommunale oppgåvene. Dette kan ifølgje utvalsleiaren vitalisere lokalpolitikken, men utvalet stiller også spørsmål ved kva som i så fall skjer med resten av fylket.

Generalistkommunar

Den andre modellen er å fortsetje med prinsippet om generalistkommunar der alle kommunar har dei same oppgåvene som utvalet meiner kommunar med 15.000-20.000 innbyggjarar kan ha. Utvalet meiner denne modellen vil styrkje lokaldemokratiet og bidra til likeverdig lokalt sjølvstyre.

Differensiering

Den tredje modellen opnar for at kommunane skal få ulike oppgåver etter kor mange innbyggjarar dei har, men at alle kommunane med unntak av Oslo framleis skal inngå som ein del av fylkeskommunen. Ei av motførestillingane utvalet peiker på her, er at innbyggjaranes stemme kjem til å få ulik vekt ved kommune- og fylkestingsval. (©NPK)

NYNORSK INSPIRASJON

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

Voss herad er Årets nynorskkommune: – Det same som verdsmeister i nynorsk

Kulturdepartementet heidrar Voss herad for klar og tydeleg informasjon på nynorsk under koronakrisa. – OL-og VM-medaljer har me i bøtter...

MEST LESE

Jan Olav Fretland er kurshaldar for komande kurshaldarar i kurset På sakslista. Foto: Samlaget og montasje

Kurs: Vil du bidra til å gjera kommunane betre på klarspråk og nynorsk?

Velkommen til kurs! Me skal bruka to dagar på å gå gjennom viktige reglar og råd for den som skal kursa offentleg tilsette. Hovudmålet med...

Lanserer ny og betre nettside for nynorske bøker

Nettsida nynorskbok.no er blitt oppgradert slik at det skal verte enklare å få oversikt over gode bøker på nynorsk. Nynorskbok.no er eit tilbod frå...

Nynorsk kultursentrum med på stjernelag i forsking 

Nynorsk kultursentrum er med i eitt av 82 prosjekt som får støtte frå ordninga for banebrytande forsking i  Noregs forskingsråd. Ibsen og Bjørnson opna den...

Ottar Grepstad med ny bok om bøker

Forfattar Ottar Grepstad kjem med boka Bokhistorier om bok- og forlagshistorie. – Bokhistorier er eit essayistisk og leksikalsk overflodshorn om bøker, forlag og forfattarar i...