Kunnskapsminister Kristin Halvorsen har sett ned ei ressursgruppe som har som si oppgåve å sjå korleis ein kan få fleire til å halde på nynorsk som hovudmål i skulen. I dag starta dei arbeidet sitt.
Det er veldig viktig og riktig at kunnskapsdepartementet no tar dette opp, seier leiar i Noregs Mållag, Håvard B. Øvregård. Han er ein av dei som sit i denne ressursgruppa, og etter hans meining er innhenting av kunnskap ein av dei viktigaste områda å jobbe med no framover.
– Dette ser vi som den beste mulegheita vi har hatt på mange år for å betre situasjonen for hovudmålsbrukarane, seier Øvregård. Men for at ein skal kunne gjere eit stykke arbeid må ein vite kor skoen trykkjer. Informasjonsinnhenting blir såleis ei vesentleg oppgåve, og ifølgje Øvregård sit mållaget allereie på mykje kunnskap som kan kome gruppa og departementet til gode. Det dreier seg om historier frå kvardagen til nynorskbrukarane, mellom anna om korleis nynorskelevar allereie frå småskulen av ikkje får skulemateriell eller den tavleundervisning på den målforma dei har krav på.
– Mange foreldre og barn gir opp kampen på grunn av det presset dei møter i praksis. Eg reiser sjølv mykje rundt i kommunane på besøk, og har møtt mange slike historier.
Øvregård vil oppmode alle som har døme på slike episodar om å kontakte mållaget og fortelje si historie og på den måten vere med og bidra til kunnskapsgrunnlaget ressursgruppa treng i arbeidet sitt.
Treng forsking
Men det handlar om meir enn einskildepisodar. Det er ei kjend sak at det per i dag ikkje finst noka strategisk innsamla talmateriale som kan seie noko om kor mange som til dømes byter målform mellom ungdomsskulen og vidaregåande skule.
– Vi har bede om meir forsking på målform og målbyte sidan stortingsmeldinga Mål og meining vart lagt fram i 2008, seier Øvregård. Eit grundigare materiale om status og problemstillingar for språk og målform vil ikkje berre kome dette arbeidet til del. Øvregård peiker på andre språkdiskusjonar, som til dømes den om sidemålsundervisning gjer at skuleelevar blir betre eller dårlegare i hovudmålet sitt.
– Meir kunnskap vil gjere språkdebatten generelt mykje betre, seier Øvregård.
Ekstra poeng
Ei av ressursgruppa sine oppgåver blir å finne tiltak som vere med og demme opp for flukta frå nynorsk til bokmål til dømes når ungdom går frå ungdomsskule til vidaregåande skule. Øvregård har sjølv sansen for kunnskapsminister Halvorsen sitt forslag om å gje eit ekstra studiepoeng til elevar som har nynorsk som hovudmål i vidaregåande skule. – Eg opplever ikkje dette som eit kvoteringspoeng, men meir ei synleggjering av at nynorskelevane i dag faktisk har ein reelt høgare språkkompetanse.
Ressursgruppa er sett saman slik:
Martin Minken – Utdanningsforbundet
Sylfest Lomheim – professor ved Universitetet i Agder
Unn Leirvåg – tidlegare Telemark fylkesting (SP), no i Telemark fylkeskommune
Karen Marie Kvåle Garthus – Oppland vidaregåande skule
Torgeir Dimmen – Nynorsksenteret
Jon Olav Strand – fylkesvaraordførar i Aust-Agder (KrF)
Håvard B. Øvregård – Mållaget
Øyvind Osdal Runde – Elevorganisasjonen
Sigfrid Tvitekkja – Språkrådet
Merete Thomassen – tilsett ved UiO
Ottar Grepstad – Nynorsk kultursentrum
Agnes Ravatn – forfattar
Bente Kolberg Jansson – Lektor ved Høgskulen i Østfold
Vebjørn Sture – Norsk Målungdom
Frå Utdanningsdirektoratet stiller Bente Heian fra avdeling for læreplan. Ho vil skrive referatet frå møtet.
Frå Opplæringsavdelingen i Kunnskapsdepartementet stiller Maria Grøda
Gruppa blir leia av Elisabeth Dahle, statssekretær i Kunnskapsdepartementet. Gruppa har som mål å vere ferdige med arbeidet sitt i 2012.
