Språkråd frå Språkrådet

Språkrådet har samla nokre typiske språklege snubletrådar. Heile samlinga finn du på Nynorsk sjølvhjelp på www.sprakrad.no. Her er nokre døme:

1. Bruk ikkje st-passiv i presens
   

Aldri: Saka undersøkjest no i departementet.
Men: Saka blir no undersøkt i departementet.
Aldri: Varene vrakast på grunn av dårleg kvalitet.
Men: Varene blir vraka på grunn av dårleg kvalitet.
Hugs at det finst verb som likevel skal bøyast med -st i alle tider, til dømes å minnast – eg minnest. Slike verb står i ordlista.

2. Tyda og tyding blir ofte misbrukte:
   Aldri: Kva tyding har dette for samfunnet?
   Men: Kva har dette å seia for samfunnet?
   Aldri: Dette tydde eit stort framsteg.
   Men: Dette var eit stort framsteg.
   Slik kan vi bruka tyda/tyding:
   Signalet tyder at trafikken må stansa.
   Det er ikkje så lett å få tak i tydinga av dette ordet.
3. Preposisjonen ved:
   Tenk over om du kan bruka andre seiemåtar.
   Nokre døme:
   Ved utsetjing av gjennomføringa av prisstoppen:
   Blir prisstoppen utsett, …
   Ved lungebetennelse:
   Pasientar med lungebetennelse …
   Ved sjukdom:
   Når nokon er sjuk, …
4. Verb:
   Nynorsk har ofte laust samansette verb der bokmål har fast samansetning
   høyra til, leggja fram, liggja føre, svara til, skriva under, skriva ut
   Merk: Det heiter berre leggja fram (ikkje framleggja).
   Men: dei framlagde sakene
5. Bokmålsfarge i nynorsk:
   Gå inn i ein dialog med partane > snakk med partane
   Elevane får auka forståing av eit emne > elevane forstår emnet betre
   Arbeidet vil skapa tilknyting mellom deltakarane > arbeidet knyter band mellom …
   Det er viktig å tilstreva ei felles forståing … > det er viktig å bli samde om …
   Det gjekk føre seg ein innmarsj av arbeidarar på … > arbeidarane marsjerte inn på …