Heim Nyhende Aktivt vitensenter

Aktivt vitensenter

I haust kan du mellom anna spele brettspel med deg sjølv som brikke og FNs 2015-mål som base.

På Vitengarden er dei strålande nøgde med å ha fått eit spel av internasjonal klasse som utstilling.

– Denne utstillinga har vi vore med og utvikla saman med vitensenteret Eksperimentarium i København og ei rekkje store hjelpeorganisasjonar, fortel avdelingsleiar på Vitengarden, Helene Østby Larsen. – Når vitensenteret i København vende seg til Noreg for å finne samarbeidspartnarar, var vi veldig nøgde med å få den oppgåva. Å få utstillinga hit til Rogaland og Hå kommune er òg veldig stort, vanlegvis går utstillingar av denne dimensjonen til Oslo eller andre store plassar i landet.

Eit urimeleg brettspel

Ei verd på spel heiter utstillinga, og ho er eit brettspel kor du sjølv er brikka. Meininga er å oppleve kor tilfeldig og urettferdig fordelinga av gode i verda kan vere, forklarar Østby Larsen.

– I utviklinga av spelet har vi òg hatt med oss eit prosjekt som Hå kommune driv saman med bedriftene i lokalmiljøet her. Dei jobbar med å hjelpe eit sjukehus i Burundi til å få vasstilførsel heilt fram til huset, og samstundes er dei involverte i opprettinga av eit kyllingslakteri. Vi kjem til å bruke denne innsatsen i utstillinga vår når ho opnar i oktober, seier ho.

I matfatet

Det er ikkje berre med FN-utstillinga at Vitengarden og Hå kommune drar vekslar på kvarandre. Avdelingsleiaren viser til fleire prosjekt kor kommunen, fylket og Jærmuseet samarbeider om tema og utstillingar.

– Hå er ein jordbrukskommune, og for oss er det naturleg å la jordbruk, husdyr og mat, dei grøne realfaga, stå i fokus, seier Østby Larsen. Ho fortel at kommunen no har oppretta ei eiga stilling hjå Jærmuseet og Vitengarden som skal drive formidling og utvikling av tema rundt jordbruk og mat.

– Vi kallar oss Vitensenteret midt i matfatet, seier ho.

Gris, høns og ku

Vitengarden har òg eit ekte gardsbruk knytt til anlegget. Garden driv for fullt, nett slik dei gjorde på 50-talet, fortel Helene Østby Larsen.

– Vi har ein del bevaringsverdige dyr på garden vår, mellom anna vestlandsk raudkolle, jærhøner, gjæser og ikkje minst den gode gamle grisen, som nok ikkje er like mager som dagens griser er.

Garden er i tillegg forsynt med eige rugeri. Egg blir tatt frå hønene ute og lagt til ruging i rugemaskina. Er ein heldig, kan ein få sjå klekking ein dag ein er innom Vitengarden som gjest. Det er viktig, seier Østby Larsen, å la både vaksne og barn kjenne gardslivet på kroppen, verkeleg kjenne at det luktar gris i eit grisehus.

– I mange barnebøker blir kyr og griser framstilte som like store dyr. Det kan kome som ei overrasking på både vaksne og barn at kua faktisk er eit mykje større dyr enn grisen.

Vitengarden har elles faste utstilingar som fortel den jærske kulturhistoria og viser korleis Jæren har endra seg frå å vere udyrka stein- og lyngheier til å bli eit moderne industri- og bondesamfunn.

Vitengarden

 

 

NYNORSK INSPIRASJON

Tilbyr digitalt språkkurs for kommunetilsette

Øygarden kommune har utarbeidd eit digitalt språkkurs som handlar om grunnleggjande nynorsk grammatikk og oppgåver undervegs. Kurset er lagt inn i KS Læring. Deltakarane vert...

Klar med nynorskkurs for lærarar

Kurset er laga for at lærarar som skal bruka nynorsk og undervisa i nynorsk skal bli trygge nynorskbrukarar. På oppdrag frå Bergen kommune har Nynorskkommunane...

Kurstilbod for skular og barnehagar

Arbeidet for å styrkja språkopplæringa i det offentlege er ei prioritert oppgåve for Landssamanslutninga av nynorskkommunar (LNK). Kursa våre blir administrerte og gjennomførte av Fretland...

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

MEST LESE

Nynorsk rettskriving

Færre elevar har nynorsk som hovudmål

No har ein av ni elevar nynorsk som opplæringsmålform. Leiar ved Nynorsksenteret er ikkje overraska, men ser det òg i samanheng. 11,4 prosent av norske...

Nynorskkommunane støttar økonomisk likestilling for Det Norske Teatret

Styret i Nynorskkommunane – LNK stiller seg bak Tett gapet – aksjonen for å auka tilskotet til Det Norske Teatret. Nynorskteateret i hovudstaden manglar 30...
Språkrådet og språkdirektør Åse Wetås meiner den nye læreplanen kan svekkje den samla norskkompetansen til elevane. Foto: Moment Studio/Språkrådet

Undersøking: Nynorsken står svakt i lærarutdanninga

I ei undersøking går det fram at mange lærarstudentar kan fullføre studiet utan å bli vurderte i nynorsk. Over 70.000 elevar her i landet...

BankID også på nynorsk

I 20 år har BankID vore tilgjengeleg på bokmål og engelsk. No er nynorsk eit alternativ for dei som ønskjer det. Nyheita om at BankID...