Heim Nyhende – Ærlegare med tvangssamanslåing

– Ærlegare med tvangssamanslåing

Om ein vel å ta vekk tilskot for å tvinge fram ei samanslåing, er det ærlegare å berre bestemme at kommunane skal verte slått saman, meiner ordføraren i Fedje.

 

 

I mai skal den nye kommunereforma vere klar. Samstundes er det mange oppheta debattar om kommunestruktur og samanslåing rundt om i Noregs land. Ein av dei går føre seg i Nordhordland.

Råkar dei små
For kommunar med mindre enn 3000 innbyggjarar kan ei samanslåing bety fem millionar mindre årleg i kommunekassa. Eit kutt av det såkalla småkommunetilskotet.

– Staten kan nytte pisk ved å syte for at kommunane mistar særskilde tilskot som småkommunetilskotet dersom dei ikkje slår seg saman, sa Kjetil Lie, kommuneforskar i Telemarksforsking, til NRK Dagsnytt måndag.

Telemarksforsking har fått i oppdrag av Regionrådet Nordhordland å greie ut om konsekvensane av kommunesamanslåing i regionen. Lie dreg fram Fedje og Masfjorden som døme på småkommunar som vil tape fem millionar årleg om småkommunetilskotet fell bort.

Men det er ikkje første gong nokon går inn for å kutte småkommunetilskotet. Framstegspartiet foreslo å kutte tilsaman ein milliard til dei 164 minste kommunar i fjor.

Viktig tilskot
Fleire av kommunane i Nordhordland har god og stabil økonomi, mellom anna på grunn av kraft og småkommunetilskotet.

– Det betyr mykje for Fedje kommune å få desse fem millionane, bekreftar Kristin Handeland (Ap), som er ordførar for 600 innbyggjarar på Fedje.

Kor viktig argument dette tilskotet er mot samanslåing kan ho ikkje gjere greie for. Det er ein samansett debatt med mange faktorar. Til våren skal kommunane avgjere om dei vil vere med på vegen vidare mot ein storkommune eller fleire små.

– Fedje ligg i utkanten, noko dei òg vil gjera i ein storkommune. Det gjer at eg mellom anna er uroa for tenestetilboda til våre innbyggjarar.

LES OGSÅ: Ørsta etterlyser gulrot for samanslåing

Masfjorden-ordførar Karstein Totland (H) etterlyser meir gulrot for samanslåing. Foto: Masfjorden kommune Den etterlyste gulrota
Ho trur at å presse frå ei samanslåing ved å ta vekk tilskot er ei dårleg løysing og får støtte frå Masfjorden-ordførar Karstein Totland (H). Han fortel at Masfjorden vil merke godt eit kutt på fem millionar over natta, særleg no når kraftinntektene har vore mindre enn tidlegare.

– Det kan ikkje vere slik at dette berre er ein måte for staten å spare pengar på og at dei berre går etter dei små. Det må vere ein gevinst i andre enden for innbyggjarane, seier Totland, og legg til:

– Eg er open for å gå vidare med utgreiingane om samanslåing, men slik det er no vil alle kommunane tape pengar på det etter at 20 år er gått og dei auka rammetilskota tek slutt. Det må vere ei gulrot i andre enden.

Også ordførarkollega Handeland meiner det er på tide å diskutera storkommunetilskotet.

NYNORSK INSPIRASJON

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

Voss herad er Årets nynorskkommune: – Det same som verdsmeister i nynorsk

Kulturdepartementet heidrar Voss herad for klar og tydeleg informasjon på nynorsk under koronakrisa. – OL-og VM-medaljer har me i bøtter...

MEST LESE

Språksjov-Linda vedgår: – Mange vil gjerne inn i skåpet mitt

Dette er det andre intervjuet i årets sommarserie. Mykje moro og mange bilete av den fargerike vossingen og sjefen for den populære...

Guri Vesaas får Storegutprisen under Litteraturdagane 2022

På Litteraturdagane i Vinje blir tidlegare redaktør i Det Norske Samlaget, Guri Vesaas, heidra med Storegutprisen. Ho får prisen spesielt for den...

Rekordtal for nynorskinnhald i Store norske leksikon

I over 100 år var Store norske leksikon (SNL) nesten berre på bokmål. Men etter at SNL og Nynorsk kultursentrum gjekk saman...

Miljøstøtte frå Vestland til Framtida Junior

Framtida Junior vil laga til miljøjournalistkurs for barn og unge fleire stader i Vestland no i haust, og gje ut ei miljøutgåve...