Heim Nyhende Aktuelt: Trur nynorsken vil døy ut

Aktuelt: Trur nynorsken vil døy ut

Brukar du nynorsk, forsvinn du i mengda, seier PR-rådgjevar Hans Geelmuyden Kiese.

 

– Du har uttalt at nynorsk som marknadsspråk i næringslivet er eit døyande språk. Kvifor trur du det?

– Spørsmålet er ikkje heilt presist. Bakgrunnen for uttalen min er ein artikkel avisa Bygdanytt ville skrive om bruk av nynorsk hjå bedriftene i avisa sitt nedslagsfelt i Osterøy kommune ved Bergen. Avisa fann at av dei 20 største bedriftene i nedslagsfeltet var det berre to som presenterte seg på nynorsk. Så ringde Bygdanytt meg og spurde kva eg trudde var grunnen. Innleiingsvis gjorde eg journalisten merksam på at han snakka med ein livsvarig medlem av Riksmålsforbundet, men at eg ville svare så godt eg kunne. Slik svarte eg:

— Dei brukar bokmål fordi nynorsk er eit døyande språk. Vi i kommunikasjonsbransjen er opptekne av alt som lever. Bokmål er ein meir effektiv måte å kommunisere på ovanfor kundane enn nynorsk. Færre og færre snakkar og brukar nynorsk i det daglege, så eg synest bedriftene på Osterøy gjer rett i å bruke bokmål, seier Geelmuyden.

– Kva bør næringslivet satse på for å bygge omdømme og identitet?

– Dei må kommunisere tydeleg og forståeleg. Veldig mange fleire forstår bokmål enn nynorsk, så med mindre du har ei bitte lita målgruppe i distriktet, vil truleg bokmål byggje omdømme og identitet meir effektivt.

– Kva trur du om framtida til nynorsken som skriftsspråk?

– Nynorsk er ikkje dødt, berre døyande. Tala taler sitt tydelege språk. I 1952 valde 25 prosent av elevane i grunnskulen nynorsk. I 1980 var talet kome ned til 16,4 prosent. I 2012 var det 12,6 prosent nynorskbrukarar tilbake. I grunnskulen er det foreldra som vel barna sitt språk. I vidaregåande får elevane velje sjølv. Då fell talet på nynorskbrukarar til 6,5 prosent blant dei som avla eksamen i norsk i 2012. Dersom utviklinga fortset som no, vil døden inntreffe om nokre år. Min spådom er at utviklinga vil akselerere. Delvis fordi me opplever tiltakande urbanisering, delvis på grunn av Internett, der det er viktig å vere søkbar. Brukar du nynorsk, forsvinn du i mengda. Søkemotorane finn deg ikkje.

– Burde me hatt eitt skriftspråk i landet, og ikkje to?

– Det er eit politisk spørsmål som eg ikkje har noko sterkt syn på. Politikarane får finne ut om norske elevar framleis skal bruke tid på skriftleg sidemål, og om staten skal bruke pengar på to likestilte offentlige skriftsspråk. I botn og grunn handlar det om kor lenge ein skal gje havre til en døyande hest.

– Kva er ditt beste PR-råd til målrørsla?

– Løft fram det beste i nynorsken; Vesaas, Olav H. Hauge og all den fantastiske litteraturen som er skrive på dette klangfulle språket.

– Korleis trur du kommunane kan bruke språk og identitet til å rekruttere innbyggarar og arbeidskraft?

– Det er ikkje primært eit spørsmål om språkform. Det er primært eit spørsmål om korleis kommunane prioriterer kommuneøkonomien og leverer tenester til innbyggarane i kommunen.

– Kva er ditt personlege forhold til nynorsken?

– La meg understreke at eg ikkje føler noka glede over denne utviklinga. Eg berre registrerer ho. Nynorsk er både klangfullt og vakkert.   

——————————– 

Namn: Hans Geelmuyden Kiese
Alder: 56
Bur: Oslo
Aktuell: Åtvara tidlegare i år næringslivet i Osterøy kommune mot å bruke nynorsk som marknadsføringsspråk

NYNORSK INSPIRASJON

Kurstilbod for skular og barnehagar

Arbeidet for å styrkja språkopplæringa i det offentlege er ei prioritert oppgåve for Landssamanslutninga av nynorskkommunar (LNK). Kursa våre blir administrerte og gjennomførte av Fretland...

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

MEST LESE

Nynorsk teaterjubel i raudgrøn budsjettsemje

– Alle som er glade i nynorsk scenekunst, kan sende ein varm tanke og ei hjarteleg takk til Audun Lysbakken og SV. Det seier leiar...

Ny lærebok vil vise at nynorskopplæring er moderne

Lærarstudentar og norsklærarar som strevar med nynorsk får gjennom ei ny bok høve til å styrkje nynorskkompetansen sin. – Boka er sett saman av ulike...

Vel nynorsk for barnet ditt!

Er du ein av dei mange tusen føresette som veit at dette er siste året i barnehage, og neste haust er det skulestart? Kanskje...

Det nynorske næringslivet foreinar kreftene

Den nye medlemsorganisasjonen Nynorsk bedriftsforum skal vere eit landsdekkande nettverk av og for nynorskbedrifter. Målet er å betre dei språklege arbeidsvilkåra for nynorskbedriftene, slik...