Heim Nyhende – Tidleg språkopplæring er avgjerande.

– Tidleg språkopplæring er avgjerande.

– Obligatorisk, tidleg og god sidemålsopplæring for alle er avgjerande for at elevar med bokmål og nynorsk som sidemål skal stilla likt, seier leiar i Noregs Mållag Håvard B. Øvregård.

I ein kommentar i Dagbladet 3. august skriv assisterande rektor ved Oppegård vidaregåande skule, Svein Magne Sirnes, at sidemålsopplæring frå barnetrinnet vil vera pedagogisk uheldig. Han spør om ikkje elevar som må forhalda seg til to språkkonvensjonar frå barnesteget vil føra til auka tilbakegang for nynorsk.

Leiar i Noregs Mållag Håvard B. Øvregård (foto: Astrid E. Hjelmeland)Mållagsleiar Øvregård er heilt usamd i denne framstillinga. – All forsking syner at dess fleire språk ein lærer og dess tidlegare ein lærer dei, dess betre er det, understrekar Øvregård. Evna til å læra seg fleire språk vert dårlegare dess eldre ein er.

Sirnes meiner det vil vera pedagogisk uheldig for elevar i småskulen å halda styr på to skriftspråkkonvensjonar, og stiller spørsmål til om det kan forsvarast å tvinga bokmålselevane til å læra seg ord som til dømes «brotsverk», «freistnad» og «vørdnad» – og verbformer som «hjelpte», «trefte» og «las» – før dei meistrar hovudmålet sitt.

Øvregård meiner at det er heilt sjølvsagt at barn skal læra seg nynorsk og bokmål i tidleg alder . – Vert borna vane med å høyra nynorsk og bokmål frå dei er i barnehagealder og i småskulen, så vert desse orda ikkje så framande for dei, svarar han.

Ei av hovudutfordringane i språkopplæringa i dag er i følgje Øvregård at det er ein veldig stor skilnad på dei som har nynorsk og dei som har bokmål som hovudmål.
– Medan bokmålselevar i dag nesten ikkje høyrer og les nynorsk, får nynorskelevar alt for mykje bokmål i sin kvardag.
Øvregård er heller ikkje uroa for at fleire nynorskelevar vil gå over til bokmål dersom dei byrjar med sidemålsopplæring i barnetrinnet, som Sirnes skisserer som ein av konsekvensane.
– Det som er utslagsgjevande i ein slik språksituasjon er all bokmålen elevar med nynorsk som hovudmål har rundt seg dagleg, seier Øvregård. Det er stor forskjell på kor mange bokmålsbøker ein fjerdeklassing med nynorsk som hovudmål les og på kor mange nynorskbøker ein fjerdeklassing med bokmål som hovudmål les, understrekar mållagsleiaren.

 

NYNORSK INSPIRASJON

Språklova: Dette er dei viktige paragrafane for nynorskkommunane

Frå og med 1. januar 2022 er nynorsk og bokmål formelt jamstilte og likeverdige språk på alle samfunnsområde. Formålet med lova er...

Har kommunen din levert høyringssvar om ny opplæringslov?

Arbeidet med ny opplæringslov er svært viktig for nynorskelevane og nynorskkommunane. LNK oppmodar alle medlemskommunane sine om å setja tydelege krav til...

Nytt samarbeid skal styrka nynorsken i barnehagane

Pirion og Sunnfjord kulturskule har laga til ei digital kursrekkje som skal hjelpa til med å styrkja nynorskarbeidet i barnehagane.

Seks fine julebøker på nynorsk

Mange skular og barnehagar bruker adventstida til høgtlesing kvar dag. Her får du tips til fleire gode bøker på nynorsk med god...

Vil gi utviklingsstøtte til fleire nynorske produksjonar i Den kulturelle skulesekken

Kulturtanken, Seanse, Høgskulen i Volda og fleire fylkeskommunar samarbeider om å få meir nynorsk i Den kulturelle skulesekken i ei heilt ny...

Voss herad er Årets nynorskkommune: – Det same som verdsmeister i nynorsk

Kulturdepartementet heidrar Voss herad for klar og tydeleg informasjon på nynorsk under koronakrisa. – OL-og VM-medaljer har me i bøtter...

MEST LESE

Gratis boktips til nettsidene til bibliotek og skular

No kan du få siste bokmeldingar, bokomtalar og forfattarintervju frå Lesedigg.no direkte inn på nettsidene til biblioteket eller skulen din. I juni opna den nye...

125 årsjubileum for Tarjei Vesaas : – Kanskje den fremste litteraturen som er skriven i dette landet

Som tenåring gjekk Tore Renberg til lokalavisa for å kjøpe eit portrett av forfattaridolet sitt, medan kultur- og likestillingsminister Anette Trettebergstuen framleis sit med...

Språksjov-Linda vedgår: – Mange vil gjerne inn i skåpet mitt

Dette er det andre intervjuet i årets sommarserie. Mykje moro og mange bilete av den fargerike vossingen og sjefen for den populære...

Guri Vesaas får Storegutprisen under Litteraturdagane 2022

På Litteraturdagane i Vinje blir tidlegare redaktør i Det Norske Samlaget, Guri Vesaas, heidra med Storegutprisen. Ho får prisen spesielt for den...